Özneleşme İmkânları: Yaban, Göçebe, Dişil ( Senem Timuroğlu, Melike Koçak ) 12 Temmuz 2019
12-13-14 Temmuz 2019
Gümüşlük Akademisi , Bahçe
İnsanın kendi türündeki ve dışındaki canlılara çeşitli araçlarla uyguladığı şiddetin hepimiz parçasıyız. Bugün, iklim ve gıda krizi, ekonomik buhran, toplumsal, siyasal yıkım ve çürümenin ortasında “özne”lik pratiklerine dair eleştirel bir bakışın bizleri hangi mümkünlerin kıyısına taşıyacağı önemli bir sorunsal. Aynı zamanda ihtiyaç.
İşte bu atölyede öncelikle kendi öznelik hallerimiz üzerine düşüneceğiz. Bir parçası olduğumuz insan türünün, insan olmayanlarla ilişkilenme, karşılaşma, temas etme deneyimlerine odaklanacağız. Felsefi bir temelden hareket edip edebiyatta konaklayacağız.
İlk gün, “Ben, Nasıl Ben Oldum?” sorusunu kendi hazırlayacağımız kolajlar ve yazacağımız öyküler üzerinden tartışacağız. Burada hem kendimizin hem birbirimizin hikâyesinin yaratanı, okuyanı olacağız.
İkinci oturumda, hümanist kibri eleştiren, post-hümanist teorilere bakacağız. Evrensel erkek insan idealine karşı, insan sonrası öznellikler ve göçebe özneler kavramlarına, ütopyalara Rosi Braidotti’nin teorisi ve Charlotte Perkins Gilman’ın Kadınlar Ülkesi etrafında eğileceğiz.
İkinci gün, Latife Tekin’in Sevgili Arsız Ölüm’ündeki Dirmit’in, Emine Sevgi Özdamar’ın Hayat Bir Kervansaray’ındaki küçük kızın, Figen Şakacı’nın Bitirgen’indeki Hayriye’nin büyüme hikâyelerinde bize söylediklerini okumaya; Elif Sofya’nın, Asuman Susam’ın şiirlerinde insanın kendi bedeni, sesi ile kendisi dışındaki canlılarla ilişkisini görmeye, duymaya çalışacağız.
Aynı zamanda, tüm bu meseleleri Pan’ın Labirenti ve Sibel adlı iki film üzerinden de ele alacağız. Sinema ve edebiyatın, farklı dil, biçim, biçemlerle kendini nasıl bir direniş alanı olarak kurabileceğini ve bu yolla okuru, izleyeni nelere kışkırtabileceğini örnekler üzerinden beraber tartışacağız.
Son gün, bir fotoğraf etrafında toplanıp okuduğumuz tartıştığımız roman ve filmlerin kişilerini bir araya getireceğiz. Göçebe, dişil, yaban özneleri; direne direne başka türlü büyüyen, oluşları devam edenleri kendi metinlerimizde yazacağız. Kurmacalarımızın dil, biçim, üslubunun neler, nasıl olabileceğine dair uçuşlarımız elbette serbest olacak. Yazacağımız öyküleri beraber değerlendireceğiz.
Birinci gün : Her şeyin Başında O Var: “İnsan” Kimdir?
Sabah (10.00-10:15): Tanışma
Sabah 1. Oturum (10.15-12.00): Melike Koçak, “Ben, nasıl Ben oldum?” Atölyesi (Kolaj çalışması ve öykü yazma)
Sabah 2. Oturum (12.00-13.30): Senem Timuroğlu, Kim bu “Ben”? ve Ütopyalar Bize Ne Söyler: Özne’nin Aydınlanmadan Bu Yana Tarihi Yolculuğu; 21. Yüzyılda feminist ve sömürgeleşme sonrası teorilerin etrafında, Rosi Braidotti’nin izinde Yeni Özneleşme icatları.
Yemek
Öğleden sonra (14.30-16.00): Senem Timuroğlu & Melike Koçak, Harfler Ormanının Ses ve Susları: Plasenta, Dik Âlâ, Hayhuy.
Günden Kalanlar ve Günün Değerlendirmesi: 16.00-16.30
Gece: Bir Büyüme Hikâyesi- Film gösterimi: Pan’ın Labirenti, Guillermo del Toro (2006)
İkinci gün: Türkçe Edebiyatta Başka Türlü Büyüyen Kadınlar
Hayat Bir Kervansaray (Emine Sevgi Özdamar), Bitirgen (Figen Şakacı),
Sabah 1. Oturum (10.30-11.30): Pan’ın Labirenti filmi okuması/tartışmasıyla başlangıç.
Sabah 2. Oturum (11.30-13.30): Senem Timuroğlu, “Göçebe Özneler - Hayat Bir Kervansaray”
Yemek
Öğleden Sonra (14.30-16.00) : Melike Koçak, Varım Diyorum, Anlamasanız Ne Çıkar?: Hayriye. Edebiyatta Yabanın Mümkünleri: Dirmit
Günden Kalanlar ve Günün Değerlendirmesi: 16.00-16.30
Gece: Yaban Öznenin Kıyısında
Film gösterimi: Sibel, Çağla Zencirci, Guillaume Giovanetti (2018)
Üçüncü gün: Yaban, Göçebe, Dişil Öznenin Direniş Dili ve Araçları
Sabah 1. Oturum (10.30-11.30): Sibel filmi okuması/tartışması ile başlangıç
Sabah 2. Oturum (11.30-13.30): Melike Koçak, “Yaşasın Formların Diyaloğu” Atölyesi: Dirmit’ten Hayriye’ye, “Kuyruklu Kürt kız”dan, Pan’a Sibel’e… Direnerek büyüyenler bir ağacın etrafında toplanıp dile geldiği vakit dilden dökülenler.
Yemek
Öğleden Sonra (14.30-16.00): Senem & Melike, “Yaşasın Formların Diyaloğu” Atölyesi
Öykülerin değerlendirmesi
Üç günlük seminer ve atölyenin değerlendirilmesi: 16.00-16.30
Çalışılacak kitaplar: (Katılımcıların bu üç roman ve şiir kitabını okuması gerekmektedir.)
• Sevgili Arsız Ölüm- Latife Tekin
• Hayat Bir Kervansaray- Emine Sevgi Özdamar
• Bitirgen- Figen Şakacı
• Plasenta, Asuman Susam
• Dik Âlâ ve Hayhuy, Elif Sofya
Referans Kitaplar: (Atölye öncesinde, teorik zemin ve çerçevenin yapılandırılması esnasında yürütücülerin yararlandığı referans kitaplar.)
• Başlangıçta Kadın Vardı/ Ben Sen Biz, Luce Irigaray, Çeviren, İlknur Özallı, Melike Odabaş, Pinhan Yayıncılık.
• İnsan Sonrası, Rosi Braidotti, Çeviren: Öznur Karakaş, Kolektif Kitap
• Göçebe Özneler, Rosi Braidotti, Çeviren: Öznur Karakaş, Kolektif Kitap.
• Kadınlar Ülkesi, Charlotte Perkins Gilman, Çeviren: Seher Özbay, Otonom.
• Feminizm ve Doğaya Hükmetmek, Vall Plumwood, Çeviren: Başak Ertür, Metis Yayınları.
• Hayvan ve İnsan Üzerine İki Ders, Gilbert Simondan, Çeviren: Emre Sünter, Norgnk.
• Açıklık, Giorgio Agamben, Çeviren: Meryem Mine Çilingiroğlu, YKY.
• Cadılar, Cadı Avı ve Kadınlar, Silvia Federici, Çeviren: Bilge Tanrısever, Otonom
• Caliban ve Cadı, Silvia Federici, Çeviren: Öznur Karakaş, Otonom.
• Yaban Yaşam - Karayı, Denizi ve İnsan Yaşamını Yeniden Yabanlaştırmak, George Monbiot, Çeviren: Murat Pehlivan, Everest Yayınları.
Senem Timuroğlu Kimdir?
Notre Dame de Sion Fransız Lisesi’ni bitirdikten sonra Mimar Sinan Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı bölümünden mezun oldu. Paris’te Doğu Dilleri ve Kültürleri Enstitüsü’nde ve Bilkent Üniversitesi Türk Edebiyatı bölümünde iki yüksek lisans derecesi aldı. 2017’de Paris Sorbonne IV’te “19. yüzyıl Osmanlı ve Fransız Kadın Edebiyatına Feminist ve Transnasyonal Bakışlar” adlı tezini tamamladı.
2009 yılından beri Özyeğin Üniversitesi’nde Türk Edebiyatı derslerinin yanı sıra toplumsal cinsiyet ve edebiyat; feminist teori üzerine seçmeli dersler vermektedir. Araştırma alanları arasında kadın edebiyatı tarihi, dişil yazı, fransız feminizmi ve post-hümanist teoriler bulunmaktadır. Bir çocuk ve bir kedi annesidir.
Melike Koçak Kimdir?
Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’nü bitirdi. Aynı üniversitede yüksek lisansa başladı. IB A1 Edebiyat Programı ile MEB TDE Programını ilkeler ve yöntemler üzerine karşılaştıran tezini tamamladı; ancak yüksek lisansı tamamlayamadı. Edebiyat öğretmeni. Haziran 2015’te işten atıldı. Son dört senedir herhangi bir okulda çalışmıyor.
2000'lerden bugüne Adam Öykü, Kitap-lık, Notos, Sıcak Nal, Amargi, Cin Ayşe Fanzin, Istanbul Art News – IAN Edebiyat, Öykülem... gibi çeşitli dergilerde ve K24, bir+bir forum’da öykü, eleştiri/deneme/inceleme yazıları, röportajlar; Bianet’te güne, güncele dair yazılar yayımladı. 2008'de Can Yayınları'ndan basılan "99 Beyit - Divan Şiirinden Beyitler ve Çözümlemeleri" adlı kitabın üç yazarından biridir. Aynı yayınevinden, 2008'de "Beşinci Pencere/Bir Cemil Kavukçu Portresi" adlı kitabı hazırladı. Feryal Saygılıgil tarafından yayıma hazırlanan ve 2017'de Dipnot'tan Yayınları'ndan basılan "Kadınlar Hep Vardı / Türkiye Solundan Kadın Portreleri”nde “Tanıklık ve Hafıza, Dirâyet ve Direniş, Yas ve Feryâd: Zabel Yaseyan” başlıklı yazısıyla yer aldı.
2016 senesinde K24’ün düzenlediği “Genç Okur Yazarlar Okuma-Yazma Atölyesi”nin yürütücülerinden biridir. Beraberce Derneği’nin düzenlediği “Göçmen Harfler: Mülteci Kadınlarla Yazı Atölyesi”nin yürütücüsüdür. Bu proje kapsamında yazılan öyküler, üç dilli olarak “Göçmen Harfler” ismiyle kitaplaştırılmaktadır.
Son Etkinlikler
Film Çalışmaları: 21. Yüzyıl Sineması
19 Mayıs 2025
Tiyatro Festivali - 2025
17 Mayıs 2025
